Истражувањето на Data Pulse, глобалната аналитичка платформа, насловено како „Дали пензиите ќе го покријат мојот живот во пензија? Годишни трошоци наспроти државни пензии во Европа“, покажува дека повеќето земји имаат проблем со недоволни пензии.
Во ЕУ околу едно од пет лица е на 65 години или постаро, бројка што продолжува да расте како што луѓето живеат подолго, а стапката на наталитет се намалува. Како што расте овој постар дел од населението, се поставува непријатно прашање: Колку пари всушност им се потребни на луѓето за удобно пензионирање и колку ќе одат јавните пензии за покривање на тие трошоци?
Бидејќи трошоците значително го надминуваат износот на пензиите, пензионерите мора да бараат дополнителна финансиска поддршка, преку заштеди, семејство или дополнителни извори на приход. Само во четири земји, Романија, Чешка, Полска и Шпанија, пензионерите можат да бидат задоволни бидејќи успеваат да ги покријат повеќето од своите трошоци без дополнителни приходи.
Луксембург го предводи континентот со просечна старосна пензија од 34.413 евра годишно. Следат Данска и Норвешка, обезбедувајќи им на пензионерите 30.543 евра и 29.176 евра, соодветно. На другиот крај, пензионерите во Србија и Бугарија добиваат најниска номинална поддршка, со годишни пензии од 4.239 евра и 4.479 евра, соодветно.
Просекот на ЕУ во рамките на ЕУ-27 изнесува 17.321 евра. Големите економии како Германија (19.138 евра), Шпанија (19.844 евра) и Франција (19.756 евра) се групирани околу оваа средна точка.
Oваа споредба го прави прилично необичен заклучокот дека романските пензионери, кога се гледаат преку односот на пензијата со трошоците за живот, се релативно најбогати во Европа.
Нивната пензија ги надминува трошоците за 21%. Зад таков резултат веројатно стои фактот дека трошоците за живот во таа земја се значително пониски отколку во повеќето други европски земји, а државните пензии се доволно големи за да ги покријат потребните трошоци.
Затоа пензионерите таму, иако не добиваат големи суми во апсолутна смисла, изгледаат релативно богати според овој индикатор. Напротив, во земји како Хрватска, иако апсолутните пензии се често повисоки отколку во Романија, трошоците за живот се пропорционално повисоки, па затоа пензиите покриваат помал дел од реалните трошоци.
Затоа хрватските пензионери имаат една од најизразените пензиски „диспропорции“ во Европа. Во „неповолната“ група спаѓаат и словенечките пензионери, чии трошоци ги надминуваат пензиите за 39%. Сепак, многу ниското рангирање на богатите земји е особено изненадувачко: во Луксембург, најбогатата земја на ЕУ според БДП по глава на жител, трошоците се за 34% повисоки од просечната пензија, а во Германија за 33%.
Постои широк спектар помеѓу Хрватска, со дефицит од околу 40%, и земји како Бугарија и Данска, каде што јазот е помал од 10%. Сепак, бруто пензијата малку кажува за тоа колку е всушност удобен животот во пензија.
Сепак, само малцинство може да си го дозволи ова. За толкувањето на овие резултати, проценуваат економистите, клучното прашање е како се пресметуваат просечните трошоци за живот. Истражувањето наведува дека ова се „проценети просечни годишни трошоци на луѓето над 60 години“.
Само некои, не сите, над 60 години примаат пензии, а сите придонесуваат за потрошувачката, забележува еден економист, истакнувајќи дека би било пологично да се спореди потрошувачката на пензионираната генерација со работната генерација или нивните главни извори на приход, на пример пензиите во споредба со платите.
„Тогаш би виделе колку пензионерите заостануваат во однос на животниот стандард во споредба со работното население. Што се споредува вака? Пензиите во споредба со потрошувачката во рамките на истата генерација. Разликата може да се должи на други извори на приход, ануитети, намалени заштеди, сивата економија…“, велaт економистите.
(Bizlife/Data Pulse)
