Вештачката интелигенција продолжи да доминира на глобалната стартап сцена во 2026 година. Според најновата анализа на BestBrokers, дури 24 проценти од сите нови стартапи што достигнаа вредност од повеќе од 1 милијарда долари оваа година работат во секторот за вештачка интелигенција, што значи дека речиси секоја четврта нова компанија „еднорог“ е во областа на вештачката интелигенција.
Анализата базирана на податоци од Crunchbase, PitchBook и TechCrunch покажува дека до јуни 2026 година, во светот имало 1.778 приватни компании вредни повеќе од 1 милијарда долари, што е многу пати повеќе отколку пред една деценија, кога терминот „еднорог“ означувал ретки успеси на стартапи.
Соединетите Американски Држави остануваат апсолутен центар на стартап индустријата со дури 913 компании „еднорог“ или речиси половина од сите во светот. Кина следи со 297 и Индија со 89 еднорози, додека Велика Британија е европски лидер со 75 компании вредни повеќе од 1 милијарда долари.
Доминацијата на САД е особено изразена меѓу највредните приватни технолошки компании. Откако SpaceX излезе на берза, титулата највреден еднорог ја презеде Anthropic, чија вредност се проценува на дури 965 милијарди долари. Веднаш зад неа е OpenAI, проценет на 852 милијарди долари, благодарение на рекордните инвестиции од Amazon, Nvidia и SoftBank.
На листата на највредни приватни компании се наоѓаат и кинескиот ByteDance (600 милијарди долари), како и Stripe, Databricks, Waymo, Reliance Jio и Revolut.
Од 121 компании кои добија статус на еднорог во 2026 година: 29 работат во областа на вештачката интелигенција, 13 во секторот HealthTech, 12 во роботика, 10 во fintech, по 9 од индустриите SpaceTech и Enterprise Software.
Инвеститорите сè повеќе инвестираат во компании кои развиваат инфраструктура за генеративна вештачка интелигенција, големи јазични модели (LLM), медицински технологии, хуманоидни роботи и бизнис автоматизација.
HealthTech е вториот најбрзорастечки сектор оваа година, предводен од американскиот MiRus, производител на ортопедски медицински помагала, кој достигна вредност од 4,4 милијарди долари по големата инвестициска рунда.
Роботиката, исто така, бележи силен раст благодарение на развојот на хуманоидни роботи и таканаречените отелотворени системи со вештачка интелигенција. Највредните нови стартапи во оваа област се кинеската Sudu Technology и американската Mind Robotics, обете проценети на 2 милијарди долари.
Кога станува збор за компании кои ја преминале границата од 1 милијарда долари само оваа година, на врвот на листата е лондонскиот Ineffable Intelligence, стартап за вештачка интелигенција проценет на 5,1 милијарда долари по инвестициската рунда вредна повеќе од 1 милијарда долари.
Веднаш зад него се американските стартапи за вештачка интелигенција Recursive (4,6 милијарди долари), humans& (4,5 милијарди долари) и Recursive Intelligence (4 милијарди долари), што дополнително потврдува дека инвеститорите во моментов гледаат најголем потенцијал во развојот на вештачката интелигенција.
Во текот на 2026 година во светот беа создадени 121 нови еднорози, а дури 74 доаѓаат од Соединетите Американски Држави.
Кина доби 12 нови компании вредни повеќе од милијарда долари, Обединетото Кралство девет, Индија шест, додека Германија роди четири нови еднорози, главно во областите на одбранбената технологија, софтверот и инфраструктурата.
Франција, Белгија и Канада добија по два нови еднорози, при што се издвојуваат компаниите за вештачка интелигенција, стартапите за сајбер безбедност и компаниите што развиваат квантни компјутери и автономни возила.
Податоците покажуваат дека центарот на вниманието за инвестиции сè повеќе се префрла кон компаниите што развиваат вештачка интелигенција, напредна роботика, дигитална инфраструктура и здравствени технологии. Додека финтех и е-трговијата доминираат на стартап сцената со години, 2026 година потврдува дека вештачката интелигенција стана главен двигател на создавањето нови компании вредни милијарда долари.
Доколку сегашниот тренд продолжи, следниот бран технолошки гиганти нема да градат социјални мрежи или апликации за испорака, туку системи за вештачка интелигенција што ќе станат основа на идната дигитална економија.
(Bizlife)
