Вселенската трка меѓу американските милијардери се загрева: SpaceX на Илон Маск планира да изгради база на Месечината, додека Џеф Безос истовремено ги турка амбициите на Blue Origin, бидејќи двете компании се стремат да ги вратат луѓето на Месечината пред планираната кинеска мисија во 2030 година..
Извршниот директор на SpaceX, Маск, во неодамнешните интервјуа за подкасти и на состаноците на компанијата, изјави дека сака да изгради база на Месечината наречена Moonbase Alpha и да постави летало за лансирање сателити на површината на Месечината. Месечевата база би помогнала во изградбата на неговата замислена мрежа за компјутерска вештачка интелигенција од дури милион сателити.
Засилениот напор на Маск кон Месечината го префрли фокусот на SpaceX подалеку од мисијата за колонизација на Марс, која тој постојано ја поддржува уште од основањето на компанијата во 2002 година. Дури минатото лето Маск рече дека се надева дека ќе лансира беспилотна мисија на вселенски брод на Црвената планета, нарекувајќи ја Месечината „одвлекување на вниманието“.
Тој сега вели дека базата на Месечината би можела да се постигне за помалку од една деценија, додека одењето на Марс би траело повеќе од дваесет.
Во последните недели, вселенската компанија на Безос, Blue Origin, исто така, стави поголем фокус на сопствената лунарна програма, затворајќи го својот суборбитален бизнис за вселенски туризам за да ги пренасочи тие ресурси кон својата програма за лунарно слетување Blue Moon пред планираната беспилотна мисија на површината на Месечината подоцна оваа година.
Маск сега се обидува да ги увери инвеститорите дека SpaceX ќе остане доминантна сила во вселената пред планираната почетна јавна понуда (IPO) подоцна оваа година, која би можела да ја процени компанијата на повеќе од 1 трилион долари. Компанијата ја започна својата најнова мисија со екипаж на Меѓународната вселенска станица (ISS) за НАСА во петокот.
По серија објави на Маск на платформата X оваа недела за „вртење“ кон Месечината, Безос објави црно-бела слика од желка, потсетувајќи на Езоповата басна во која бавната и стабилна желка победува во трка против брзиот, но импулсивен зајак. Blue Origin ја усвои оваа басна во своето мото „Gradatim Ferociter“, што на латински значи „чекор по чекор, жестоко“.
Извршните директори на други вселенски компании велат дека очекуваат и тие да имаат корист од зголемените трошоци на американската влада и нејзините два главни вселенски изведувачи на мисијата на Месечината.
Беспилотната мисија на Blue Origin на Месечината оваа година е претходница за слетување на астронаути, дел од програмата Artemis на НАСА, која исто така во голема мера се потпира на вселенскиот брод на Space X. „Лендерот“ на Blue Origin со седиште во Сиетл беше испратен во вселенскиот центар Џонсон на НАСА во Тексас минатата недела за термичко и вакуумско тестирање, што е клучен чекор во развојот кон лансирањето.
Blue Origin Space X ги градат своите лунарни „лендери“ со милијарди американски долари од НАСА, која има намера да ги користи за серија слетувања на астронаути на Месечината, почнувајќи со вселенскиот брод на Space X.
НАСА ги спушти првите луѓе на Месечината во 1969 година, а вкупно 12 американски астронаути одеа по Месечината како дел од програмата Apollo, која заврши во 1972 година.
Контролата врз лунарните локации, ресурсите и инфраструктурата станува клучен елемент на геополитичката конкуренција, особено меѓу Кина и САД. Директорот на НАСА, Џаред Исакман, често истакнува дека Месечината нуди одлични можности како што се градење бази, рударство на хелиум-3 за фузија и инвестирање во нуклеарна енергија.
НАСА го смета враќањето на Месечината за вежба за идните мисии на Марс. Агенцијата врши притисок врз компаниите да го забрзаат развојот на лунарните возила за да ја добијат вселенската трка против Кина, која има за цел да слета астронаути на Месечината во 2030 година.
Месечината би можела да биде извор на стратешки ресурси и центар за вселенски операции. Водениот мраз на Месечината е важен ресурс. Месечината би можела да овозможи поевтини лансирања на сателити, сервисирање во орбитата и мисии во длабоката вселена. Исто така, би можела да биде домаќин на истражувачки капацитети, производствени платформи и логистички центри кои поддржуваат активности во орбитата на Земјата и пошироко, велат експертите.
(Reuters/Zimo)
(фото: Pexels)
