Војната на Блискиот Исток би можела да предизвика недостиг на гориво на аеродромите во Европа, што веќе влијаеше на откажување на некои летови.
Европските аеродроми се соочуваат со заканувачки недостиг на гориво за авиони, бидејќи последиците од затворањето на Ормутскиот теснец од страна на Иран за повеќето пратки нафта го погодуваат континентот, според „Политико“. Лондонскиот Хитроу и другите британски аеродроми се најизложени, а откажувањата на летови поради недостиг на гориво веќе се во тек. Регионалната авиокомпанија „Скајбус“ откажа една рута поради цените на горивата.
Француските аеродроми би можеле да бидат следни, според фирмата за енергетска анализа „Кплер“. „Франција има следен најголем јаз во понудата и побарувачката во нашите проценки по Велика Британија“, рече Џорџ Шо, виш аналитичар за нафта во „Кплер“, забележувајќи дека Франција е добро позиционирана да набави дополнително гориво од извори надвор од Заливот.
Војната што ја започнаа САД и Израел против Иран го натера Техеран да го затвори Ормутскиот теснец за поголемиот дел од превозот, нарушувајќи ги глобалните енергетски пазари. До неодамна, околу една петтина од светските залихи на сурова нафта минуваа низ тој воден пат. Цените на млазното гориво во Европа достигнаа рекордни 1.900 долари за метрички тон во четврток, според специјализираното издание Аргус.
Засега, европските аеродроми имаат доволно гориво за да ги одржат авионите во воздух, но Аргус предупредува на можни недостатоци. Португалија би можела да остане без млазно гориво за четири месеци, проценува изданието, додека Унгарија би можела да остане без него за пет месеци, Данска за шест, Италија и Германија за седум, а Франција и Ирска за осум месеци. Полска е речиси самодоволна со млазно гориво, па затоа не се очекува да се соочи со криза.
„Актуелната ситуација на Блискиот Исток и неизвесноста за тоа колку долго ќе трае навистина предизвикуваат загриженост за достапноста на млазно гориво во Европа во наредните недели и месеци“, рече Уранија Георгуцаку, извршен директор на „Ерлајнс фор Еуроп“.
Доколку војната продолжи, „Рајанер“ ќе откаже од 5 до 10 проценти од своите летови
Извршниот директор на „Рајанер“, Мајкл О’Лири, изјави за ирскиот ITV дека неговата компанија размислува за откажување на „пет до 10 проценти од летовите во текот на мај, јуни и јули“ во случај „војната да продолжи во мај или јуни“. Шефот на нискобуџетната авиокомпанија предупреди дека „авиокомпаниите нема да имаат флексибилност да изберат кои рути да ги жртвуваат“.
„Ќе мора да откажеме рути на оние аеродроми каде што компаниите за снабдување со гориво нè советуваат да го сториме тоа… и мислам дека ќе бидеме известени за ова пет до седум дена однапред“, додаде тој.
Дури и пред војната на Блискиот Исток, авиокомпаниите предупредуваа дека блокот се соочува со структурен недостиг на керозин, делумно поради санкциите врз руската нафта и падот на европскиот капацитет за рафинирање. Производството на европско гориво за авиони се потпира на увоз на сурова нафта, главно од Блискиот Исток.
„Европа долго време е нето увозник на гориво за авиони, при што увозот сочинува околу 30 проценти од регионалната побарувачка“, предупреди минатата година Меѓународното здружение за воздушен транспорт (IATA). „Оваа зголемена зависност од увоз, во комбинација со нееднаков развој на инфраструктурата, го истакнува ризикот од локализиран недостиг и нестабилност на цените, особено ако геополитичките шокови или санкциите дополнително ја ограничат глобалната достапност на гориво за авиони“, изјави IATA во својата анализа за 2025 година, која сега се чини дека е предвидлива.
Иако ја идентификува Франција како втора најизложена земја во Европа на потенцијална криза со гориво за авиони, Кеплер Шо верува дека Париз ќе има помалку проблеми од Лондон во добивањето на потребните количини керозин, дури и ако снабдувањето од Заливот остане блокирано.
„Може да добие копнени количини од Холандија или Белгија“, кои служат како „нафтени центри на Европа“ бидејќи тие се главната влезна точка за сурова нафта што пристигнува по море, рече тој.
И покрај претстојниот недостиг на гориво, авиокомпаниите се борат да заштедат гориво. Од почетокот на војната во Иран, превозниците се принудени да летаат по подолги рути за да го избегнат Заливот, со што трошат повеќе керозин. Според европската организација за контрола на воздушниот сообраќај „Еуроконтрол“, „1.150 летови веројатно ќе продолжат да бидат погодени од пренасочувања секој ден во текот на летото, сè додека конфликтот продолжува во сегашната форма“.
Ова ги прави аеродромите и авиокомпаниите сè повеќе загрижени за пристапот до гориво.
(Dnevnik.hr)
Фото – Pixabay
