Шпанија и Португалија повторно се појавија како најбрзорастечки економии во еврозоната во последниот квартал од 2025 година, потпирајќи се на силната домашна потрошувачка, туризмот и отпорноста на клучните индустрии. Според прелиминарните проценки на Евростат, двете земји забележаа квартален раст од 0,8%, што е повеќе од двојно повеќе од просекот во Еврозоната, кој изнесуваше 0,3% во истиот период.
Економијата на Шпанија порасна најбрзо за една година, при што БДП се зголеми за 0,8% во четвртиот квартал, во споредба со 0,6% во претходниот квартал и над пазарните очекувања. На годишна основа, Шпанија постигна раст од 2,8% во 2025 година, значително над просекот во Еврозоната од 1,5%, но пред поголемите економии како што се Германија (0,4%) и Франција (1,1%).
Главен двигател на растот остана домашната побарувачка – потрошувачката на домаќинствата се зголеми за 1,0%, инвестициите се зајакнаа за 1,7%, додека јавната потрошувачка остана речиси непроменета (+0,1%). Туризмот продолжи силно да го поддржува услужниот сектор, кој порасна за 0,8%, додека градежништвото забележа раст на производството од дури 2,1%. Пониските цени на енергијата и забавувањето на инфлацијата дополнително ја зајакнаа довербата на потрошувачите.
Португалија, исто така, забележа квартален раст од 0,8%, во согласност со претходниот квартал и далеку над очекувањата на аналитичарите (0,5%). На годишна основа, португалската економија порасна за 1,9% во 2025 година, малку под 2024 година (2,1%), но сепак далеку над просекот во Еврозоната. За разлика од Шпанија, растот на Португалија беше доминантно поттикнат од подобрувањето на трговскиот биланс, првенствено поради наглиот пад на увозот, особено нафтените деривати, што ја неутрализираше послабата домашна побарувачка.
Иако Шпанија и Португалија ги надминаа очекувањата, целокупната слика во Еврозоната останува мешана. Економијата на еврозоната порасна за 0,3% на квартално ниво, што е во согласност со претходниот квартал и малку над прогнозите (0,2%).
Меѓу земјите со достапни податоци, Литванија забележа најбрз раст (1,7%), Шпанија и Португалија следеа на врвот на листата, додека Ирска беше единствената земја со пад на економската активност (-0,6%).
На годишно ниво, економијата на еврозоната порасна за 1,5%, во споредба со 0,9% во 2024 година, но според проекциите на Европската комисија, се очекува растот да забави на 1,2% во 2026 година. Германија забележа квартален раст од 0,3%, најсилен во последните три квартали, благодарение на поголемата потрошувачка од страна на граѓаните и државата. Италија, исто така, забрза на 0,3%, додека Франција постигна поскромен раст од 0,2%, под притисок од послабите инвестиции.
„Растот на италијанскиот БДП е помал од оној на Шпанија, на исто ниво со оној на Германија и малку над оној на Франција“, рече Никола Нобиле од „Оксфорд економикс“, нагласувајќи дека ова не ја менува пошироката слика за ограничениот потенцијал за раст.
И покрај нееднаквиот економски раст, пазарот на трудот во еврозоната покажува отпорност. Стапката на невработеност падна на 6,2% во декември, што е најниско ниво од 2008 година. На крајот од годината во еврозоната имаше 10,8 милиони невработени, што е за 61.000 помалку отколку во ноември. Невработеноста кај младите, исто така, малку се намали, на 14,3%.
(Investitor.me)
Фото – Flickr
