Австралиски истражувачи пронајдоа врска помеѓу лошиот сон во раното детство и развојот на аутистични особини подоцна во животот. Според студијата, бебињата кои спијат помалку или имаат сон со послаб квалитет се изложени на поголем ризик од развој на аутистични особини, а кај некои деца подоцна може да биде дијагностицирано нарушување на аутистичниот спектар.
Според Институтот за истражување на аутизмот, аутизмот е невроразвојна состојба, која првенствено вклучува разлики во социјалната комуникација и модели на ограничени и повторувачки интереси и однесувања.
Истражувачите потсетија дека аутизмот влијае на до 3,2 проценти од децата во Австралија, што е слично на стапките во Соединетите Американски Држави и Англија. Во 2016 година аутизмот беше водечка причина за попреченост кај деца под петгодишна возраст во Австралија.
Студијата, објавена во списанието Archives of Disease in Childhood, следело повеќе од 1.000 парови мајка-бебе, анализирајќи ги моделите на спиење на возраст од шест и 12 месеци. Потоа истражувачите ги процениле аутистични особини на децата на возраст од две и четири години врз основа на извештаи од родители.
Додека децата наполниле 12 години кај 64 веќе бил дијагностициран аутизам.
Резултатите покажале јасна врска: бебињата кои спиеле полошо имаа поголема веројатност подоцна да покажат аутистични особини или да им биде дијагностициран аутизам.
На шестмесечна возраст секој дополнителен час ноќен сон бил поврзан со 4,5% помал ризик од развој на аутистични особини на возраст од две и четири години, како и со 22% помала веројатност да бидат дијагностицирани со аутизам до 12-годишна возраст.
Спротивно на тоа, на 12-месечна возраст бебињата на кои им требало подолго време да заспијат – за секое петминутно зголемување на латенцијата на спиење (времето од спиење до заспивање) – покажале 1,5% повисоко ниво на аутистични особини и 7,7% поголема веројатност да бидат дијагностицирани подоцна.
Авторите на студијата велат: „Нашите наоди сугерираат дека моделите на спиење во раното детство, особено ноќниот сон, може да послужат како рани индикатори за аутизам, овозможувајќи порано откривање и интервенција, вклучително и поддршка фокусирана на спиење.“
Иако аутизмот може сигурно да се дијагностицира до 24-месечна возраст, многу деца во Австралија се дијагностицираат многу подоцна, во просек околу 45 месеци, пропуштајќи важен период за рана интервенција.
Како резултат на тоа, истражувачите сè повеќе се залагаат за повеќеметодни лонгитудинални скрининг-скрининзи, кои вклучуваат повеќекратни мерења со текот на времето, наместо да се потпираат на единечни проценки во одредени точки.
Студијата сугерира дека податоците за спиење пријавени од родителите, како што се времетраењето на ноќниот сон и спиењето, би можеле да бидат корисен додаток на овие пристапи.
Исто така, откри дека 42% од децата подоцна дијагностицирани со аутизам користеле мелатонин во минатото, што укажува дека родителите се обидувале да ги ублажат проблемите со спиењето.
Аутизмот е состојба што може да се манифестира во различни форми и бара различни нивоа на поддршка, а е поврзана и со одредени здравствени предизвици и помал животен век.
Експертите нагласуваат дека раната дијагноза и навремените, научно засновани интервенции се клучни за подобри резултати и дека е важно да се подобрат системите за поддршка, така што децата ќе ја добијат потребната помош навремено.
(Klix.ba)
(фото: MedPsych Health)
