Повеќе од 99,999 проценти од златото на Земјата се наоѓа длабоко во јадрото, околу 3.000 километри под површината, каде што е практично недостапно. Но, новите истражувања сугерираат дека внатрешноста на планетата можеби не е целосно затворен систем и дека дел од материјалот од јадрото полека се пробива кон површината.
Геохемичарите од Универзитетот во Гетинген пронајдоа хемиски траги што укажуваат дека материјалот од јадрото на Земјата се меша со слојот што ги храни вулканите на Хаваи. Резултатите од истражувањето, објавени минатата година во списанието Nature, би можеле да го променат сегашното разбирање на границата помеѓу јадрото и мантија, за која долго време се сметаше дека е речиси целосно непропустлива.
Кога Земјата се формирала, пред повеќе од 4,5 милијарди години, таа била стопена топка. За време на процесот на диференцијација најгустите елементи, како што се златото, платината и рутениумот, потонале кон центарот на планетата и го формирале јадрото, пишува Space Daily.
Како резултат на тоа, се проценува дека повеќе од 99,999 проценти од златото на Земјата сега е закопано околу 3.000 километри под површината. Со други зборови, на Земјата има многу повеќе злато отколку што се гледа на прв поглед, но речиси сето тоа останува заробено длабоко во внатрешноста на планетата, надвор од дофатот на рударството.
И покрај заводливите наслови, истражувачите не пронајдоа злато во лавата од хавајските вулкани. Наместо тоа, тие анализираа изотопи на рутениум, метал од платинската група, и беа особено заинтересирани за изотопот рутениум-100, за кој е познато дека има различен хемиски потпис во јадрото на Земјата отколку во мантија.
Во примероците од базалт собрани на Хаваи, вклучувајќи го и активниот вулкан Килауеа, тие пронајдоа токму таков потпис, како и необични нивоа на изотопи на волфрам. Комбинацијата на овие хемиски траги сугерира дека материјалот од јадрото, или барем неговиот надворешен дел, стигнува до длабоката обвивка од која се формираат хавајските вулкани.
Научниците разгледуваат две можни објаснувања. Според првото, многу мали количини на материјал од јадрото се мешаат директно со обвивката. Сепак, овој модел не се совпаѓа целосно со измерените податоци, бидејќи во овој случај лавата треба да содржи повеќе злато и платина отколку што е забележано.
Друго објаснување се смета за поверојатно. Како што јадрото на Земјата постепено се лади, на неговиот надворешен раб би можеле да се формираат тенки слоеви на метални оксиди богати со рутениум и волфрам, но не и злато. Токму материјалот од овие слоеви би можел полека да се измеша со обвивката и да заврши во вулканска лава во текот на милиони години.
Авторите нагласуваат дека нивното откритие не значи дека пронашле ново наоѓалиште на злато или дека може да се експлоатира. Количината на материјал од јадрото што стигнува до површината е исклучително мала, а во примероците од лава не е пронајдена зголемена концентрација на злато.
Како што истакнува еден од авторите на студијата, професорот Матијас Вилболд, поважниот заклучок е дека јадрото на Земјата не е толку изолирано како што се веруваше претходно.
Студијата поставува ново прашање: дали истиот процес се случува под други вулкански области на Земјата или е тоа особеност на хавајскиот вулкански систем? Ако сличен хемиски потпис се најде во други длабоки облаци од мантија, како што е под Источна Африка, тоа би можело да значи дека материјалот од јадрото се меша со мантија многу почесто отколку што претходно претпоставуваа геолозите.
Таквото откритие нема да го отвори патот кон нови рудници за злато, но би можело да обезбеди вреден увид во процесите што се случуваат длабоко во нашата планета, на длабочини што луѓето не можеле да ги достигнат.
(tportal.hr)
(фото: Pexels)
