Дизелот официјално стана најскапото гориво на бензинските пумпи низ Европската унија. Според податоците на Европската комисија, просечната цена на дизелот достигна рекордно ниво од 2,226 евра за литар, што е за 13,4 центи повеќе од цената на бензинот Еуросупер 95.
Како резултат на тоа, полнењето на резервоар од 50 литри во просек чини околу 111 евра, при што приближно 40 проценти од тој износ оди директно за државни давачки и даноци.
Ескалацијата на конфликтот на Блискиот Исток, заедно со пречките во сообраќајот во Ламанш и во Ормускиот Теснец се главните причинители за скокот на цените. Цените на дизелот се зголемени за околу 40 проценти од крајот на февруари; особено е важно да се напомене дека во септември маржите за преработка учествуваа со дури 19 проценти во крајната цена што ја плаќаат возачите.
Аналитичарите од Европската централна банка истакнуваат дека стабилизацијата на цените е малку веројатна сè додека не стивнат геополитичките тензии и не се нормализираат глобалните операции за преработка на нафта.
И покрај рекордните цени на пумпите, владите на земјите-членки на ЕУ продолжуваат да го оданочуваат дизелот – во просек со 12 центи помалку по литар во споредба со бензинот.
Причината лежи во политиката стара неколку децении, чија цел е заштита на економијата. Пониските акцизи за дизелот традиционално се оправдуваат како форма на поддршка за транспортните компании, земјоделците и индустрискиот сектор. Обидите на Европската комисија да се усогласи оданочувањето врз основа на енергетската вредност на горивото сè уште не ја обезбедиле едногласната поддршка од сите 27 земји-членки. Оданочувањето на горивото во ЕУ се спроведува во две фази: прво се пресметува фиксна акциза (заедно со сите применливи еколошки давачки), а потоа на вкупниот износ се додава ДДВ – кој во некои земји достигнува и до 27 проценти.
Највисоките нивоа на оданочување на дизелот се забележуваат во северните и западните земји-членки на ЕУ. На врвот на листата според износот на наплатен данок по литар се:
Данска (1,081 евро/л) – најголем даночен товар во ЕУ, каде што акцизата и ДДВ-то од 25% сочинуваат над 42 проценти од цената на пумпата. Италија (1,034 €/л) и Финска (1,030 €/л) – го заземаат второто и третото место според висината на даночните давачки.
Германија (1,024 €/л) и Холандија (1,006 €/л) – Холандија исто така го има најскапиот дизел во ЕУ (2,579 €/л), додека Германија штотуку одобри привремено намалување на даноците за да го ублажи влијанието врз возачите.
Со оглед на тоа што цените достигнуваат рекордни нивоа, се зголемува притисокот врз европските влади да ги заштитат економијата и граѓаните од дополнителен финансиски товар преку привремено намалување на акцизите и мерки за даночно олеснување.
(Bizlife)
(фото: PExels/Engin Akyurt)
