Шефот на Меѓународната агенција за атомска енергија, Рафаел Гроси, изјави во ОН во петокот дека употребата на нуклеарна енергија може да се зголеми повеќе од трипати до 2060 година.
Гроси во годишниот извештај на МААЕ до Генералното собрание на ОН рече дека растот ќе биде поттикнат од електрификација, центри за податоци напојувани од вештачка интелигенција и „апетитот на технолошките компании за сигурна енергија без јаглерод“.
Според него, сè поголем број земји ја гледаат нуклеарната енергија како клучна за зајакнување на енергетската безбедност. Тој нагласи дека таа е на исто ниво со сончевата енергија и „побезбедна од која било друга опција“.
Директорот на МААЕ, исто така, ги спомена и моменталните податоци за глобалното производство на електрична енергија од нуклеарни централи.
„Во 2025 година, повеќе од 400 оперативни реактори во повеќе од 30 земји произведоа 10 проценти од глобалната електрична енергија и една четвртина од електричната енергија со ниска содржина на јаглерод“, рече Гроси, додавајќи дека повеќе од 60 нови реактори се во изградба и проекциите за идниот нуклеарен капацитет се значително зголемени.
Покрај мирната употреба на нуклеарната енергија, Гроси зборуваше за нуклеарните програми на Иран и Северна Кореја, заканите за нуклеарната безбедност поради војната во Украина и извештаите дека некои други земји разговараат за стекнување нуклеарно оружје.
За Иран, тој рече дека е завршена потребната техничка работа за дипломатски договор и ги повика страните да се вратат на преговорите, со неопходна улога на верификација на МААЕ. Во врска со Северна Кореја, тој предупреди дека нејзината програма без надзор од агенциите ги покажува последиците од кршењето на резолуциите на Советот за безбедност на ОН.
Зборувајќи за Украина, тој ја издвои нуклеарната централа Запорожје, најголемата во Европа, која, како што рече, сè уште е „во несигурна позиција“ поради честите прекини на електричната енергија, ограничените резерви на дизел и воените активности што ја загрозуваат централата и нејзините вработени.
Гроси го оцени напредокот во разјаснувањето на прашањето за нуклеарните активности на Сирија по речиси две децении неизвесност како позитивен. Тој го поврза ова со соработката со владата на привремениот претседател Ахмад ал-Шара, откако владата на Башар ал-Асад беше соборена во декември 2024 година.
(Klix.ba)
Фото – By © Raimond Spekking / CC BY-SA 4.0 (via Wikimedia Commons), CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=40806499
