Мисијата Starling на НАСА го демонстрираше првиот систем за навигација од ваков вид, дозволувајќи му на вселенското летало да ја одреди својата позиција во орбитата со следење на други објекти во вселената, наместо да се потпира на GPS. Системот, наречен FALCON, користи камери што веќе се наоѓаат на вселенското летало за да идентификува други објекти во орбитата, а потоа ги споредува тие набљудувања со каталог на познати сателити и орбитални остатоци за да ја одреди локацијата на Starling. Технологијата би можела да стане сè поважна како што вселенските летала патуваат подалеку од Земјата.
GPS сигналите не се дизајнирани да обезбедат сигурна навигација околу Месечината или во длабоката вселена, што ги прави автономните алтернативи важни за идните лунарни и планетарни мисии.
FALCON е заеднички експеримент во орбитата спроведен од НАСА и EraDrive, стартап компанија формирана од Универзитетот Стенфорд.
Го комбинира софтверот за управување со летови Era-Core на EraDrive со камерите на Старлинг и вградениот каталог на вселенски објекти, дозволувајќи му на вселенското летало да се движи и да ги следи објектите без да се потпира на навигациска мрежа.
Експериментот ги користеше камерите за следење на ѕвезди на Starling, кои обично помагаат да се одреди ориентацијата на вселенското летало со набљудување на светли објекти во вселената.
FALCON им даде на тие камери друга намена со тоа што ги користеше за идентификување објекти како сателити и орбитални остатоци. Тимот го наполни системот со каталог од околу 20.000 вселенски објекти и нивните предвидени орбити. Потоа FALCON ги спореди тие предвидувања со она што го набљудувал Starling, дозволувајќи му да ја процени позицијата на вселенското летало и да ги подобри предвидените позиции на другите објекти.
Во период од три дена системот ги подобри орбитите на повеќе од 200 објекти, без никаква интервенција од оператор на Земјата. НАСА соопшти дека проценките на системот за позициите на објектите во вселената станале поточни од податоците од постојните каталози, давајќи му на експериментот апликации надвор од навигацијата.
Подоброто познавање на позициите на вселенските летала и орбиталните остатоци би можело да помогне во следењето на вселенскиот сообраќај и избегнувањето судири, додека автономното позиционирање би можело да ја намали зависноста од инфраструктурата базирана на Земјата.
„FALCON е уште еден успех за демонстративната мисија Starling. Резултатите од FALCON би можеле да имаат далекусежни импликации за следење на вселенскиот сообраќај, избегнување на судири и алтернативни методи на навигација во орбитата“, рече Роџер Хантер, менаџер на програмата на НАСА за мали вселенски летала и дистрибуирани системи во истражувачкиот центар Ејмс на НАСА во Силиконската долина во Калифорнија.
Технологијата би можела да биде уште покорисна кога повеќе вселенски летала работат заедно.
НАСА планира да го прошири експериментот подоцна оваа година со тоа што ројот од четири вселенски летала Starling ќе го користи Era-Core за да споделува податоци за следење едни со други и заеднички да ги подобрува сопствените проценки на позицијата. Таквата можност би можела да ги поддржи идните лунарни роеви, каде што повеќе вселенски летала можеби ќе треба да ги координираат своите активности без постојан пристап до системи за навигација базирани на Земјата.
Исто така, би можела да помогне во дистрибуираните научни мисии, каде што се потребни прецизни позиции на вселенските летала за да се комбинираат мерењата собрани од различни локации.
Во случај на истражување на човечкиот вселенски простор автономната навигација би можела да ги поддржи вселенските летала што работат во близина на Месечината или Марс, намалувајќи ја нивната зависност од мрежите базирани на Земјата. Истите системи би можеле да им помогнат на вселенските летала да изградат попрецизна слика за нивната орбитална средина.
Starling треба да се лансира во 2023 година, а мисијата ја води истражувачкиот центар Ејмс на НАСА, додека Програмата за мали вселенски летала и дистрибуирани системи на агенцијата ја финансира и управува мисијата.
(Klix.ba)
(фото: NASA)
